Hướng dẫn Soạn bài Rèn luyện kỹ năng mở bài, kết bài trong bài văn nghị luận chi tiết, đầy đủ nhất. Thông qua việc thực hành trả lời các câu hỏi trong phần hướng dẫn và bài tập, chúng ta có thể củng cố kiến thức cơ bản về tác phẩm này.
Phần 1 – Viết phần mở bài
Câu 1 (trang 112 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
– Mở bài (1): Không phù hợp, vì vấn đề đặt ra là “giá trị nghệ thuật của tình huống truyện” những mở bài chỉ đề cập đến tác giả và những tác phẩm chính.
– Mở bài (2): Kông phù hợp, vì đề bài chỉ yêu cầu phân tích giá trị nghệ thuật của tình huống truyện nhưng người viết nêu cả giá trị về nội dung.
– Mở bài (3): Phù hợp vì đã giới thiệu được đúng vấn đề của bài viết.
Câu 2 (trang 113 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
– Văn bản (1): Khẳng định quyền độc lập, tự do của con người. Tính tự nhiên và hấp dẫn: trích dẫn hai bản Tuyên ngôn của Mỹ và Pháp làm cơ sở tư tưởng và nguyên ký cho bản Tuyên ngôn Độc lập của Việt Nam.
– Văn bản (2): Tiếng biệt hành – một trong những bài thơ mới hay nhất. Người viết sử dụng phương pháp so sánh tương đồng để nêu đề tài, giới thiệu luận đề (so sánh giữa Thâm Tâm và Tống biệt hành với Thôi Hiệu và Hoàng Hạc Lâu).
– Văn bản (3): Giá trị của truyện ngắn Chí Phèo. Tính tự nhiên và hấp dẫn: nêu những thành tựu trước Nam Cao để đặt ra thử thách xem nhà văn đã vượt qua thế nào trong tác phẩm Chí Phèo.
Câu 3 (trang 114 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
Mở bài cần thông báo chính xác, ngắn gọn về đề tài, hướng người đọc (người nghe) vào đề tài một cách tự nhiên và gợi hứng thú với vấn đề được trình bày trong văn bản.
Phần 2 – Viết phần kết bài
Câu 1 (trang 114 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
– Kết bài 1: Không phù hợp, vì phần kết bài không khái quát lại được nội dung chính là suy nghĩ về ông lái đò, mà chỉ khái quát lại tác phẩm.
– Kết bài 2: Phù hợp hơn với yêu cầu trình bày đề tài: Đánh giá khái quát về ý nghĩa của hình tượng nhân vật ông lái đò, đồng thời gợi suy nghĩ, liên tưởng sâu sắc cho người đọc
Câu 2 (trang 115 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
– Kết bài 1: Đưa ra nhận định tổng quát, khẳng định ý nghĩa vấn đề cần trình bày là quyền tự do, độc lập của dân tộc Việt Nam, cũng như mở rộng vấn đề khẳng định quyết tâm giữ vững quyền độc lập của dân tộc.
– Kết bài 2: Ấn tượng đẹp đẽ không bao giờ phai nhòa về hình ảnh một phố huyện nghèo trong câu chuyện Hai đứa trẻ của Thạch Lam.
→ Cả hai kết bài đều tác động mạnh mẽ đến nhận thức và tình cảm của người đọc, khơi gợi được hào hứng.
Câu 3 (trang 115 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
Đáp án C. Thông báo việc trình bày vấn đề đã hoàn thành, nêu đánh giá khái quát và gợi những liên tưởng rộng hơn, sâu sắc hơn.
Phần luyện tập:
Câu 1 (trang 116 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
– Điểm giống nhau của hai mở bài: đều giới thiệu được vấn đề cần nghị luận số phận con người qua hình tượng ông lão đánh cá Xan – ti – a – gô trong tác phẩm Ông già và biển cả của nhà văn Hê – Minh – Uê.
– Khác nhau:
+ Mở bài (1) đi từ tác giả, tác phẩm đến với việc giới thiệu vấn đề cần nghị luận. Các câu văn đều là câu trần thuật.
+ Mở bài (2) có sự dẫn dắt liên tưởng từ bài thơ Biển đêm của V. Huy – gô. Tác giả dẫn dắt từ vấn đề bi kịch của con người. Mặt khác, tác giả sử dụng nhiều câu hỏi gợi mở, đặc biệt, vấn đề chính của bài viết cũng được diễn đạt dưới dạng một câu hỏi tạo sự tò mò.
Câu 2 (trang 116 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
* Mở bài và kết bài chưa đạt yêu cầu bởi:
– Phần mở bài không đáp ứng được yêu cầu vì chỉ tập trung giới thiệu về tác giả và những tác phẩm chính, không có sự đề cập đến vấn đề cần nghị luận của bài viết.
– Kết bài không đạt yêu cầu bởi không đánh giá về vấn đề trung tâm của bài viết, có sự lan man sang những chủ đề khác.
* Để viết lại mở bài và kết bài cần chú ý:
– Mở bài có thể giới thiệu khái quát về tác giả và phong cách sáng tác. Từ đó dẫn dắt đến tác phẩm và giới thiệu hình tượng nhân vật Mị trong tác phẩm.
– Kết bài có thể giữ lại câu 1 của kết bài trên (khái quát lại vấn đề) nhưng cần có sự đánh giá về hình tượng nhân vật (tiêu biểu cho con người vùng cao, thể hiện giá trị nhân đạo sâu sắc trong tác phẩm,…)
Câu 3 (trang 117 sgk Ngữ văn 12 Tập 2)
Viết mở bài và kết bài cho đề 1: Suy nghĩ của anh (chị) về hình tượng “sóng” và khát vọng tình yêu trong bài thơ Sóng của Xuân Quỳnh.
– Mở bài: có thể đi từ tác giả, tác phẩm để giới thiệu về hình tượng “sóng” và khát vọng tình yêu trong bài thơ.
– Kết bài: Khái quát hình tượng “sóng”, nêu lên mối liên hệ giữa hình tượng “sóng” với khát vọng tình yêu tha thiết của nhân vật trữ tình trong bài thơ.
Với những hướng dẫn Soạn bài Rèn luyện kỹ năng mở bài, kết bài trong bài văn nghị luận chi tiết như trên. Hy vọng sẽ giúp các bạn nắm được những ý chính của tác phẩm này. Chúc các bạn có những bài soạn thật tốt, để thuận tiện trong quá trình tiếp thu bài giảng.
