Hướng dẫn Soạn bài Nam quốc sơn hà-Bài thơ thần khẳng định chân lí độc lập của đất nước – Ngữ văn 10 Chân trời sáng tạo chi tiết, đầy đủ nhất. Thông qua việc thực hành trả lời các câu hỏi trong phần hướng dẫn và bài tập, chúng ta có thể củng cố kiến thức cơ bản về tác phẩm này.
* Trước khi đọc:
Câu hỏi (trang 96 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Ghi lại những suy nghĩ, cảm nhận của bạn về bài thơ Nam quốc sơn hà.
Trả lời:
Với em bài thơ Nam quốc sơn hà của Lí Thường Kiệt như một bản tuyên ngôn độc lập của dân tộc. Nhằm khẳng định chủ quyền của đất nước.
* Sau khi đọc:
Câu 1 (trang 98 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Xác định hệ thống luận điểm, lí lẽ, bằng chứng của văn bản trên dựa vào bảng sau (làm vào vở):
Trả lời:
| Luận điểm | Lí lẽ và bằng chứng |
| Luận điểm 1: Chân lí độc lập chủ quyền của đất nước đã được tác giả khẳng định từ đầu bài thơ. | Phân tích từ “vương” trong bối cảnh xã hội phong kiến. |
| Luận điểm 2: Câu thơ thứ hai tiếp tục khẳng định quyền độc lập và tính chất chính nghĩa của việc phân chia lãnh thổ. | Phân tích cách nói “định phận tại thiên thư”. |
| Luận điểm 3: Câu thơ thứ ba nêu lên sự việc “nghịch lỗ lai xâm phạm”, chỉ rõ sự ngang ngược của giặc ngoại xâm. | Phân tích các từ ngữ như “nghịch lỗ”, “Như hà”. |
| Luận điểm 4: Câu kết bài thơ vang lên như một lời cảnh báo, lời hiệu triệu, lời tiên tri khẳng định quân ta nhất định thắng, quân giặc nhất định thua | Phân tích các từ ngữ “nhữ đẳng”, “thủ bại hư”. |
Câu 2 (trang 98 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Văn bản trên được viết ra nhằm mục đích gì? Tác giả đã thể hiện quan điểm như thế nào khi bàn về bài thơ Nam quốc sơn hà?
Trả lời:
– Văn bản được viết ra nhằm mục đích thuyết phục người đọc về quan điểm của người viết về bài thơ Nam quốc sơn hà. Quan điểm ấy là: bài thơ Nam quốc sơn hà là một bài thơ có giá trị, khẳng định chân lí độc lập của dân tộc.
Câu 3 (trang 98 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Các luận điểm trong văn bản được sắp xếp theo trình tự nào? Cách sắp xếp ấy có tác dụng gì?
Trả lời:
Tính thuyết phục trong văn bản thường được xây dựng thông qua việc triển khai các luận điểm theo một trình tự có hệ thống và logic. Trình tự phát triển ý trong bài thơ Nam quốc sơn hà giúp người đọc dễ theo dõi lập luận của tác giả. Dưới đây là một mô tả về cách sắp xếp luận điểm theo trình tự phát triển ý trong bài thơ:
- **Miêu Tả Vẻ Đẹp Tự Nhiên:**
– Bắt đầu bằng việc mô tả vẻ đẹp tự nhiên của đất nước, núi sông, biển cả.
– Sử dụng những từ ngữ mô tả tươi đẹp và hùng vĩ để làm nổi bật vẻ đẹp của quê hương.
- **Nhấn Mạnh Tình Yêu Nước:**
– Chuyển sang nhấn mạnh tình yêu nước, tình cảm sâu sắc và mãnh liệt của người dân với đất nước.
– Sử dụng ví dụ và hình ảnh thực tế để làm nổi bật tình yêu quê hương.
- **Tả Sự Hi Heroic:**
– Mô tả về sự hi sinh, lòng dũng cảm của những người bảo vệ quê hương.
– Sử dụng hình ảnh về những trận chiến, những chiến sỹ hy sinh để làm nổi bật lòng dũng cảm và tình yêu nước.
- **Nói Về Tình Đoàn Kết Dân Tộc:**
– Mở rộng lên nói về tình đoàn kết, lòng đoàn kết và sự hi sinh chung của dân tộc.
– Thể hiện thông qua những hình ảnh về sự đoàn kết của những người dân trong mọi hoàn cảnh.
- **Kết Luận Với Tâm Huyết Và Ý Chí Quyết Tâm:**
– Kết luận bằng việc tóm tắt tất cả các điểm trước đó và nhấn mạnh tâm huyết và ý chí quyết tâm của dân tộc với quê hương.
– Sử dụng những từ ngữ lôi cuốn và thuyết phục để kết thúc bài thơ.
Từ việc sắp xếp các luận điểm theo trình tự này, tác giả tạo ra một mạch lập luận có logic và sâu sắc, giúp người đọc dễ theo dõi và hiểu rõ hơn về tình yêu nước và tâm huyết của nhân dân.
Câu 4 (trang 98 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Ở đoạn văn đầu tiên, tác giả đề cập đến sự phân biệt “đế” và “vương” trong xã hội phong kiến Trung Hoa nhằm mục đích gì?
Trả lời:
Ở đoạn văn đầu tiên, tác giả đề cập đến sự phân biệt “đế” và “vương” trong xã hội phong kiến Trung Hoa nhằm mục đích khẳng định tinh thần dân tộc, ý thức tự chủ được thể hiện trong bài thơ Nam quốc sơn hà
Câu 5 (trang 98 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 2 – Chân trời sáng tạo):
Tác giả cho rằng bài thơ Nam quốc sơn hà “xứng đáng được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc”. Bạn có đồng ý với ý kiến này hay không? Vì sao?
Trả lời:
Em đồng ý với ý kiến trên của tác giả. Bài thơ ra đời khi đất nước đang kháng chiến quân xâm lược. Nội dung bài thơ nhằm khẳng định chủ quyền, lãnh thổ, răn đe quân xâm lược. Vì vậy nó xứng đáng là bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc ta.
Với những hướng dẫn Soạn bài Nam quốc sơn hà-Bài thơ thần khẳng định chân lí độc lập của đất nước – Ngữ văn 10 Chân trời sáng tạo chi tiết như trên. Hy vọng sẽ giúp các bạn nắm được những ý chính của tác phẩm này. Chúc các bạn có những bài soạn thật tốt, để thuận tiện trong quá trình tiếp thu bài giảng.
