Soạn bài Nắng mới - Ngữ văn 8 tập 1 Cánh diều

Hướng dẫn soạn bài Nắng mới – Ngữ văn 8 tập 1 Cánh diều chi tiết, đầy đủ nhất. Thông qua việc thực hành trả lời các câu hỏi trong phần hướng dẫn và bài tập, chúng ta có thể củng cố kiến thức cơ bản về tác phẩm này. Chuẩn bị Câu 1 (trang 42, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ có được chia khổ hay không? Vần trong bài thơ được gieo như thế nào? Các dòng thơ được ngắt nhịp ra sao? Trả lời: Bài thơ “Nắng mới” trong sách giáo khoa Ngữ văn 8 tập 1 sách Cánh diều được chia thành 3 khổ, mỗi khổ 4 dòng. Vần trong bài thơ được gieo theo kiểu vần chân, luân phiên nhau qua các khổ thơ. Cụ thể: Khổ 1: song – không Khổ 2: thời – phơi Khổ 3: phơi – người Các dòng thơ trong bài thơ được ngắt nhịp linh hoạt, đa dạng, phù hợp với tâm trạng của chủ thể trữ tình. Câu 2 (trang 42, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ viết về ai, về điều gì? Người đang bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ trong bài thơ là ai? Mạch cảm xúc của tác giả được thể hiện qua các phần của bài thơ như thế nào và cảm hứng chủ đạo của bài thơ là gì? Trả lời: Bài thơ “Nắng mới” của Lưu Trọng Lư viết về hình ảnh người mẹ thân yêu của nhà thơ. Qua đó, bài thơ thể hiện nỗi nhớ nhung, da diết của tác giả về người mẹ. Người đang bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ trong bài thơ là tác giả Lưu Trọng Lư. Mạch cảm xúc của tác giả được thể hiện qua các phần của bài thơ như sau: Khổ 1: Mạch cảm xúc của tác giả bắt đầu từ những cảm nhận về vẻ đẹp của thiên nhiên. Nắng mới lên trên cành cao, trải dài theo dòng sông, chiếu bóng xuống nhà em. Những hình ảnh thơ mộng, tươi đẹp ấy đã gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Khổ 2: Mạch cảm xúc của tác giả chuyển sang nỗi nhớ nhung về người mẹ. Nắng mới gợi cho tác giả nhớ về hình ảnh người mẹ đang phơi quần áo. Hình ảnh người mẹ tần tảo, cần cù hiện lên trong tâm trí tác giả thật đẹp đẽ, đáng yêu. Khổ 3: Mạch cảm xúc của tác giả kết thúc bằng nỗi nhớ nhung da diết về người mẹ. Tác giả ước gì mình được quay trở về tuổi thơ, được ở bên mẹ, được mẹ yêu thương, chăm sóc. Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là cảm hứng nhớ thương, hoài niệm. Bài thơ đã thể hiện tình cảm yêu thương, kính trọng của tác giả đối với người mẹ thân yêu. Câu 3 (trang 42, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ có những từ ngữ, hình ảnh, biện pháp nghệ thuật đặc sắc nào và tác dụng của chúng là gì? Từ ngữ: Từ láy: xao xác, não nùng, chập chờn, mường tượng. Các từ láy này góp phần tạo nên âm điệu nhẹ nhàng, tha thiết cho bài thơ, đồng thời gợi tả những cảm xúc mơ hồ, bâng khuâng của tác giả. Từ ngữ tượng hình, tượng thanh: nắng mới reo, áo đỏ khẽ lay. Các từ ngữ này góp phần gợi tả hình ảnh nắng mới tươi đẹp, tràn đầy sức sống và hình ảnh người mẹ tần tảo, cần cù. Hình ảnh: Hình ảnh nắng mới: nắng mới lên trên cành cao, trải dài theo dòng sông, chiếu bóng xuống nhà em. Hình ảnh này gợi lên vẻ đẹp tươi sáng, rực rỡ của thiên nhiên, đồng thời gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Hình ảnh người mẹ: áo đỏ khẽ lay, nét cười đen nhánh. Hình ảnh này gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ, đồng thời thể hiện tình yêu thương, kính trọng của tác giả đối với mẹ. Biện pháp nghệ thuật: Nhân hóa: nắng mới reo. Biện pháp này góp phần gợi tả vẻ đẹp tươi sáng, tràn đầy sức sống của nắng mới. So sánh: áo đỏ khẽ lay như bóng tà dương. Biện pháp này góp phần gợi tả vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ. Ẩn dụ: nét cười đen nhánh. Biện pháp này góp phần gợi tả vẻ đẹp hiền hậu, phúc hậu của người mẹ. Tất cả những từ ngữ, hình ảnh, biện pháp nghệ thuật trong bài thơ đã góp phần thể hiện thành công cảm hứng chủ đạo của bài thơ là cảm hứng nhớ thương, hoài niệm. Bài thơ đã gợi lên trong lòng người đọc những cảm xúc sâu lắng về tình mẫu tử thiêng liêng. Câu 4 (trang 42, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Đọc trước bài thơ Nắng mới; tìm hiểu thêm thông tin về tác giả Lưu Trọng Lư. Tác giả Lưu Trọng Lư Lưu Trọng Lư (1912-1991) là một nhà thơ, nhà văn, nhà soạn kịch Việt Nam. Ông được coi là một trong những nhà thơ khởi xướng và tích cực cổ vũ cho phong trào Thơ mới. Lưu Trọng Lư sinh ra trong một gia đình nhà nho ở làng Cao Lao Hạ, xã Hạ Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Thuở nhỏ, ông học trường tỉnh, rồi học ở Huế (đến năm thứ 3 tại Quốc học Huế) và Hà Nội. Sau đó, ông bỏ học đi dạy tư, làm văn và làm báo để kiếm sống. Năm 1932, ông là một trong những nhà thơ khởi xướng và tích cực cổ vũ cho phong trào Thơ mới. Năm 1933-1934, ông chủ trương mở Ngân Sơn tùng thư ở Huế. Năm 1941, ông và thơ ông được Hoài Thanh và Hoài Chân giới thiệu trong quyển Thi nhân Việt Nam. Sau Cách mạng Tháng Tám (1945), ông tham gia Văn hóa cứu quốc ở Huế. Lưu Trọng Lư là một nhà thơ có phong cách nghệ thuật độc đáo, mang đậm dấu ấn của cá tính. Thơ ông thường thể hiện những cảm xúc mơ hồ, bâng khuâng, những nỗi niềm hoài niệm, nhung nhớ. Ông là tác giả của nhiều bài thơ nổi tiếng, như: “Tiếng thu”, “Nắng mới”, “Bao la sầu”, “Thơ sầu rụng”, “Khói Lam Chiều”, “Chiếc Cáng Xanh”, “Chuyện cô Nhụy”. Câu 5 (trang 42, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Hãy tưởng tượng và chia sẻ cảm xúc, tâm trạng,… của em khi đón nhận ánh nắng mới bừng lên vào cuối mùa xuân, đầu mùa hạ. Cảm xúc, tâm trạng của em khi đón nhận ánh nắng mới bừng lên vào cuối mùa xuân, đầu mùa hạ Một buổi sáng tinh mơ, em thức dậy và cảm nhận được ánh nắng mới đang bừng lên. Ánh nắng dịu dàng, ấm áp, len lỏi qua ô cửa sổ, chiếu sáng khắp căn phòng. Em mở cửa sổ ra, hít một hơi thật sâu, cảm nhận bầu không khí trong lành, mát mẻ. Em ngước nhìn lên bầu trời, thấy bầu trời cao và trong xanh, những đám mây trắng bồng bềnh trôi. Dưới ánh nắng mặt trời, những cánh hoa mai, hoa đào khoe sắc rực rỡ. Những chú chim hót líu lo, đón chào ngày mới. Em cảm thấy tâm hồn mình thư thái, nhẹ nhàng. Em cảm thấy yêu đời, yêu cuộc sống hơn. Em ước gì có thể mãi mãi chìm đắm trong những cảm xúc tuyệt vời này. Em nghĩ về những ngày tháng tuổi thơ, khi em được cùng mẹ ra sân phơi quần áo. Em nhớ những buổi sáng sớm, mẹ thức dậy sớm, chuẩn bị quần áo cho cả nhà. Mẹ phơi quần áo dưới ánh nắng mặt trời, vừa nói chuyện, vừa hát cho em nghe. Em cảm thấy rất hạnh phúc khi được ở bên mẹ. Em chợt nhớ đến mẹ, em nhớ đến những lời dạy bảo của mẹ. Em thầm hứa sẽ cố gắng học tập, rèn luyện để trở thành người có ích cho xã hội, để mẹ luôn tự hào về em. Ánh nắng mới đã mang đến cho em những cảm xúc thật tuyệt vời. Em cảm ơn ánh nắng mới đã giúp em có thêm động lực để tiếp tục cố gắng trong cuộc sống. Đọc hiểu Câu 1 (trang 43, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Ở các khổ 2, 3: “Tôi” nhớ về ai? Chú ý các từ ngữ, hình ảnh thể hiện màu sắc, hành động trong các khổ thơ. Trả lời: Ở các khổ 2, 3 của bài thơ “Nắng mới”, tác giả Lưu Trọng Lư nhớ về người mẹ thân yêu của mình. Khổ thơ 2 Trong khổ thơ này, tác giả đã sử dụng những từ ngữ, hình ảnh thể hiện màu sắc, hành động để gợi lên hình ảnh người mẹ thân yêu của mình. Màu sắc: áo đỏ khẽ lay như bóng tà dương Hành động: mẹ đang phơi quần áo Hình ảnh áo đỏ khẽ lay như bóng tà dương gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ. Màu đỏ của áo là màu của sự may mắn, hạnh phúc. Hình ảnh này gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc yêu thương, trân trọng đối với mẹ. Hình ảnh mẹ đang phơi quần áo gợi lên vẻ đẹp cần cù, tần tảo của người mẹ. Mẹ đang chăm chỉ làm việc để lo cho gia đình. Hình ảnh này khiến tác giả cảm thấy biết ơn và thương yêu mẹ vô bờ bến. Khổ thơ 3 Trong khổ thơ này, tác giả đã thể hiện nỗi nhớ nhung, da diết về mẹ. Hành động: tôi muốn trở lại tuổi thơ, đứng bên mẹ phơi quần áo Hình ảnh này gợi lên trong lòng tác giả những kỉ niệm đẹp đẽ về thời thơ ấu. Khi đó, tác giả được ở bên mẹ, được mẹ yêu thương, chăm sóc. Tác giả ước gì có thể quay trở lại thời gian ấy để được sống bên mẹ mãi mãi. Câu 2 (trang 43, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ được viết theo thể nào? Chỉ ra vần, nhịp của bài thơ. Thể thơ của bài “Nắng mới” Bài thơ “Nắng mới” được viết theo thể thơ tự do, với ngôn ngữ giản dị, trong sáng, giàu cảm xúc. Vần của bài “Nắng mới” Bài thơ được gieo vần chân, luân phiên nhau qua các khổ thơ. Cụ thể: Khổ 1: song – không Khổ 2: thời – phơi Khổ 3: mờ – thưa Nhịp của bài “Nắng mới” Các dòng thơ trong bài thơ được ngắt nhịp linh hoạt, đa dạng, phù hợp với tâm trạng của chủ thể trữ tình. Câu hỏi cuối bài Câu 1 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ Nắng mới là lời của ai, bộc lộ cảm xúc về ai? Bài thơ “Nắng mới” là lời của tác giả Lưu Trọng Lư, bộc lộ cảm xúc về người mẹ thân yêu của mình. Trong bài thơ, tác giả đã sử dụng ngôi thứ nhất “tôi” để bộc lộ cảm xúc của mình. Tác giả đã bắt đầu bài thơ bằng những cảm nhận về vẻ đẹp của thiên nhiên. Hình ảnh nắng mới tươi sáng, rực rỡ đã gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Nắng mới gợi cho tác giả nhớ về hình ảnh người mẹ đang phơi quần áo. Hình ảnh người mẹ tần tảo, cần cù hiện lên trong tâm trí tác giả thật đẹp đẽ, đáng yêu. Khổ thơ thứ hai, tác giả thể hiện nỗi nhớ nhung da diết về người mẹ. Hình ảnh áo đỏ khẽ lay như bóng tà dương gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ. Nét cười đen nhánh dưới vành nón lá gợi lên vẻ đẹp hiền hậu, phúc hậu của người mẹ. Tác giả như đang trực tiếp nhìn thấy mẹ đang phơi quần áo. Nỗi nhớ nhung ấy khiến tác giả thốt lên: “Mẹ ơi, nắng mới lên rồi”. Khổ thơ thứ ba, tác giả ước gì mình được quay trở về tuổi thơ, được ở bên mẹ, được mẹ yêu thương, chăm sóc. Nỗi nhớ nhung ấy khiến tác giả ước gì mình có thể quay trở lại thời gian ấy để được sống bên mẹ mãi mãi. Câu 2 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Nhan đề của bài thơ được đặt theo cách nào? Một hình ảnh gây ấn tượng, khơi nguồn cho cảm xúc của tác giả Một sự việc gây ấn tượng sâu sắc cho tác giả Một đề tài khái quát nội dung của cả bài thơ Một âm thanh đặc biệt trong cảm nhận của tác giả Đáp án đúng là A. Nhan đề của bài thơ “Nắng mới” được đặt theo cách “Một hình ảnh gây ấn tượng, khơi nguồn cho cảm xúc của tác giả”. Hình ảnh nắng mới là hình ảnh đầu tiên được tác giả cảm nhận khi bắt đầu bài thơ. Hình ảnh nắng mới tươi sáng, rực rỡ đã gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Nắng mới gợi cho tác giả nhớ về hình ảnh người mẹ đang phơi quần áo. Hình ảnh người mẹ tần tảo, cần cù hiện lên trong tâm trí tác giả thật đẹp đẽ, đáng yêu. Các đáp án khác không chính xác vì: Đáp án B: Một sự việc gây ấn tượng sâu sắc cho tác giả. Trong bài thơ, tác giả không nhắc đến một sự việc cụ thể nào gây ấn tượng sâu sắc cho mình. Đáp án C: Một đề tài khái quát nội dung của cả bài thơ. Nhan đề “Nắng mới” không phải là một đề tài khái quát nội dung của cả bài thơ. Nội dung của bài thơ là nỗi nhớ nhung, da diết về người mẹ thân yêu của tác giả. Đáp án D: Một âm thanh đặc biệt trong cảm nhận của tác giả. Trong bài thơ, tác giả không nhắc đến một âm thanh đặc biệt nào trong cảm nhận của mình. Câu 3 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Hãy nêu bố cục, mạch cảm xúc của bài thơ Nắng mới và cảm nhận chung của em khi đọc văn bản. Bố cục của bài thơ Nắng mới Bài thơ Nắng mới có bố cục gồm 3 khổ thơ, thể hiện mạch cảm xúc trải dài, đan xen giữa quá khứ và hiện tại: Khổ 1: Cảm nhận về vẻ đẹp của thiên nhiên và khơi nguồn cho nỗi nhớ mẹ. Khổ 2: Nỗi nhớ nhung da diết về mẹ, hình ảnh mẹ hiện lên trong tâm trí tác giả. Khổ 3: Ước mong được quay trở lại tuổi thơ, được ở bên mẹ. Mạch cảm xúc của bài thơ Nắng mới Mạch cảm xúc của bài thơ Nắng mới được thể hiện qua hai trạng thái tâm lý: nỗi nhớ nhung da diết về mẹ và ước mong được quay trở lại tuổi thơ, được ở bên mẹ. Cảm nhận chung của em khi đọc văn bản Bài thơ Nắng mới là một bài thơ hay và ý nghĩa. Bài thơ đã gợi lên trong lòng người đọc những cảm xúc sâu lắng về tình mẫu tử thiêng liêng. Tình mẫu tử là tình cảm thiêng liêng, cao quý nhất trong cuộc đời mỗi con người. Nó là nguồn động lực, là sức mạnh giúp con người vượt qua mọi khó khăn, thử thách. Với ngôn ngữ giản dị, trong sáng, giàu cảm xúc, bài thơ Nắng mới của Lưu Trọng Lư đã khắc họa thành công hình ảnh người mẹ tần tảo, cần cù và tình mẫu tử thiêng liêng. Câu 4 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Bài thơ thể hiện tâm trạng gì của tác giả? Chỉ ra các từ láy và tác dụng của chúng trong việc thể hiện tâm trạng ấy. Bài thơ Nắng mới thể hiện tâm trạng nhớ nhung, da diết về người mẹ thân yêu của tác giả. Khổ thơ đầu tiên, tác giả thể hiện cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến khi bắt gặp hình ảnh nắng mới. Khổ thơ thứ hai, nỗi nhớ nhung da diết về mẹ được thể hiện rõ nét. Khổ thơ thứ ba, nỗi nhớ nhung ấy khiến tác giả ước gì mình được quay trở về tuổi thơ, được ở bên mẹ, được mẹ yêu thương, chăm sóc. Các từ láy trong bài thơ Nắng mới có tác dụng thể hiện tâm trạng nhớ nhung, da diết về mẹ của tác giả: Các từ láy gợi hình gợi cảm: “xao xuyến”, “khẽ lay”, “đen nhánh”. Các từ láy này giúp khắc họa hình ảnh người mẹ thật đẹp đẽ, đáng yêu, khiến nỗi nhớ nhung của tác giả càng trở nên da diết hơn. Các từ láy diễn tả tâm trạng: “nhớ nhung”, “muốn trở lại”. Các từ láy này giúp thể hiện nỗi nhớ nhung, da diết của tác giả đối với mẹ. Câu 5 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Hãy tìm ba hình ảnh trong bài thơ có mối liên hệ chặt chẽ với nhau được tác giả sử dụng để khắc họa về người mẹ. Qua những hình ảnh ấy, người mẹ hiện lên như thế nào trong nỗi nhớ của tác giả? Ba hình ảnh có mối liên hệ chặt chẽ với nhau được tác giả sử dụng để khắc họa về người mẹ trong bài thơ Nắng mới là: Hình ảnh nắng mới: Hình ảnh nắng mới tươi sáng, rực rỡ đã gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Nắng mới gợi cho tác giả nhớ về hình ảnh người mẹ đang phơi quần áo. Hình ảnh áo đỏ: Hình ảnh áo đỏ khẽ lay như bóng tà dương gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ. Màu đỏ của áo là màu của sự may mắn, hạnh phúc. Hình ảnh này gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc yêu thương, trân trọng đối với mẹ. Hình ảnh nét cười đen nhánh dưới vành nón lá: Hình ảnh nét cười đen nhánh dưới vành nón lá gợi lên vẻ đẹp hiền hậu, phúc hậu của người mẹ. Nụ cười của mẹ là niềm hạnh phúc của tác giả. Qua những hình ảnh ấy, người mẹ hiện lên trong nỗi nhớ của tác giả như một người phụ nữ tần tảo, cần cù, hiền hậu, phúc hậu. Người mẹ ấy luôn chăm lo cho gia đình, cho con cái. Người mẹ ấy luôn mang đến cho tác giả niềm hạnh phúc và yêu thương. Cụ thể, hình ảnh nắng mới gợi lên không gian tươi sáng, ấm áp của mùa xuân. Đây là thời điểm mà người mẹ thường hay phơi quần áo. Hình ảnh áo đỏ gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, hiền hậu của người mẹ. Màu đỏ của áo là màu của sự may mắn, hạnh phúc. Hình ảnh nét cười đen nhánh dưới vành nón lá gợi lên vẻ đẹp hiền hậu, phúc hậu của người mẹ. Nụ cười của mẹ là niềm hạnh phúc của tác giả. Câu 6 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Có thể hoán đổi vị trí của hai động từ (hắt, reo) miêu tả hình ảnh “nắng mới” trong khổ thơ thứ nhất (Mỗi lần nắng mới hắt bên song) và thứ hai (Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội) được không? Vì sao? Không thể hoán đổi vị trí của hai động từ “hắt” và “reo” miêu tả hình ảnh “nắng mới” trong khổ thơ thứ nhất và thứ hai của bài thơ “Nắng mới”. Về mặt ngữ nghĩa: Động từ “hắt” mang nghĩa là chiếu, rải xuống, làm cho ánh sáng chiếu vào một nơi nào đó. Trong khổ thơ thứ nhất, động từ “hắt” phù hợp với hình ảnh nắng mới chiếu vào bên song cửa, gợi lên cảm giác nhẹ nhàng, dịu dàng. Động từ “reo” mang nghĩa là phát ra tiếng vang vọng, vui vẻ. Trong khổ thơ thứ hai, động từ “reo” phù hợp với hình ảnh nắng mới chiếu vào ngoài nội, gợi lên cảm giác tươi vui, rực rỡ. Về mặt cảm xúc: Khổ thơ thứ nhất, tác giả bắt đầu bằng những cảm nhận về vẻ đẹp của thiên nhiên, trong đó có hình ảnh nắng mới. Hình ảnh nắng mới hắt bên song cửa gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Khổ thơ thứ hai, nỗi nhớ nhung da diết về mẹ được thể hiện rõ nét. Hình ảnh nắng mới reo ngoài nội gợi lên trong lòng tác giả những cảm xúc bồi hồi, xúc động. Nếu hoán đổi vị trí của hai động từ “hắt” và “reo”, nghĩa và cảm xúc của bài thơ sẽ bị thay đổi. Điều này không phù hợp với dụng ý nghệ thuật của tác giả. Câu 7 (trang 44, SGK Ngữ văn 8, tập 1) Trong kí ức tuổi thơ của nhân vật “tôi” ở bài Nắng mới, người mẹ hiện lên qua những hình ảnh được lựa chọn, để lại ấn tượng sâu đậm cho tác giả. Với em, hình ảnh, chi tiết nào về người mẹ của mình khiến em thấy yêu thương nhất? Hãy chia sẻ bằng một đoạn văn (khoảng 8 – 10 dòng). Trả lời: Có lẽ hình ảnh, chi tiết về mẹ khiến em yêu thương nhất là nụ cười của mẹ. Nụ cười của mẹ luôn dịu dàng, hiền hậu, như ánh nắng ấm áp xua tan đi những mệt mỏi, lo âu của em. Nụ cười của mẹ cũng là niềm động viên, khích lệ để em cố gắng trong học tập và cuộc sống. Nụ cười ấy là nguồn động lực, là niềm hạnh phúc của em. Em mong rằng, dù có đi đâu, làm gì, em vẫn luôn được thấy nụ cười của mẹ. Em biết rằng, tình yêu thương của mẹ dành cho em là vô bờ bến. Em sẽ luôn trân trọng tình yêu thương ấy và cố gắng trở thành một người con ngoan, trò giỏi để mẹ luôn tự hào về em. Với những hướng dẫn soạn bài Nắng mới – Ngữ văn 8 tập 1 Cánh diều chi tiết như trên. Hy vọng sẽ giúp các bạn nắm được những ý chính của tác phẩm này. Chúc các bạn có những bài soạn thật tốt, để thuận tiện trong quá trình tiếp thu bài giảng.